Brandbrief: Stop inhumane detentie TA Vught

Geachte heer Huizer,                                                                                                                  

 

Wij zijn BewustMoslim, een organisatie die opkomt voor de belangen van de moslimgemeenschap in Nederland, ter bevordering van hun rechtspositie. Wij zijn zeer verontrust en verontwaardigd over de detentieomstandigheden in uw gevangenis te Vught, op het meest strikte regime dat we in Nederland kennen, de zeer omstreden TerroristenAfdeling (TA). De afdeling waar (uitsluitend) Moslims, die van een bepaald misdrijf verdacht worden, automatisch mee te maken krijgen en die expliciet niet bedoeld is voor resocialisatie en re-integratie in de samenleving.

Allereerst baart het ons zorgen dat er sprake lijkt te zijn van een discriminatoire plaatsing, waarbij uitsluitend moslims automatisch op de TA geplaatst worden. Vaak gaat het slechts om verdachten die first offender zijn. Deze worden dan al bij voorbaat als terroristen behandeld, terwijl 70% van de gevangenen die in de TA zijn beland, door de rechter vrijgesproken worden voor hetgeen waarvan ze verdacht worden. En omdat men bang is voor beïnvloeding van andere gevangenen in verband met hun islamitische gedachtegoed, worden de verdachten maar gelijk op het meest strikte regime van Nederland geplaatst. Dit beïnvloedingsaspect dat tot op heden niet toetsbaar is, kan geen argument zijn om de TA in de nodeloze strenge en repressieve vorm voort te zetten.

Ze worden hier totaal afgezonderd van de maatschappij uit angst dat zij medegedetineerden zullen beïnvloeden. Maar hoe willen zij na afloop van hun verblijf op de TA weer re-integreren in de samenleving? Hoe immens is het verschil met de samenleving waarnaar zij moeten terugkeren? Het kan toch niet de bedoeling zijn dat uw gevangenis slechts door de politiek gebruikt wordt om de moslimgedetineerden nóg extra te straffen? Het volstaat allang niet meer dat u zich louter kunt beroepen op het overheidsbeleid, om uzelf zo aan de verantwoordelijkheid voor de door u genomen beslissingen te onttrekken.

 

Tevens bevat het regime, waarvoor u verantwoordelijk bent, vele onnodige vernederingen die de gedetineerden moeten ondergaan om onbenullige zaken. Zo moeten de gedetineerden vele lichamelijke ‘onderzoeken’ ondergaan alvorens ze hun geliefden mogen zien; van achter een glazen wand welteverstaan. Want ook dit kleine geluk van onschatbare waarde wordt de verdachte ontnomen. Een maatregel die voor veel verdriet en frustratie zorgt bij beide partijen. Het is niet zo dat een bezoek zonder de beperking van een glazen wand de veiligheid binnen de inrichting in gevaar zou brengen. Het lijkt meer op een van de blinde vlekken waaraan uw gevangenisbeleid gaandeweg is gaan lijden.

 

Wij durven te beweren dat een dergelijk beleid, waar belangrijke penitentiaire beginselen niet worden nageleefd en die ten onrechte de blik slechts heeft gericht op veiligheid, niet het beoogde doel zal kunnen realiseren; integendeel zelfs. Het uitermate strenge regime in combinatie met het onrechtvaardige plaatsingsbeleid en de onnodige vernederingen, zullen slechts tot gevolg hebben dat de verdachten (nog) ver(der) van de maatschappij verwijderd zullen raken. En wij weten allen dat de kans op onveilige situaties veel groter is wanneer een persoon om wat voor reden dan ook buiten de maatschappij staat.

 

De hevige kritiek, al vóór het ontstaan van de TA, heeft tot op heden helaas niet geleid tot ingrijpende aanpassingen van het nodeloze strenge regime, waar u primair verantwoordelijk voor bent.


Om een menswaardige detentie tot stand te brengen waar gedetineerden conform internationale verdragen recht op hebben, dringen wij bij u met klem aan op een versoepeling van het beleid binnen de TA, waarin wordt benadrukt dat het leven in de gevangenis zoveel mogelijk de positieve aspecten van het leven in de samenleving benadert. Dit betekent bijvoorbeeld dat er voldoende fysieke en geestelijke activiteiten plaatsvinden zoals deelname aan arbeid, afschaffing van seksueel vernederende visitaties door een bodyscan, het serieus nemen van geestelijke en lichamelijke klachten van gedetineerden, mogelijkheden bieden om ouder-kind relatie te bevorderen, versoepeling van de bezoekregeling, het garanderen van een minimum aan privacy en de mogelijkheid om door middel van gedrag invloed te kunnen uitoefenen op de detentiesituatie.

 

Dit zal er evident toe leiden dat de gedetineerden zich meer humaan behandeld voelen en niet als objecten. Ook uw personeel kan hierdoor beter en veiliger hun werk verrichten. Hierdoor krijgen de gedetineerden minder het gevoel ver buiten de maatschappij te staan, en krijgen ze de kans om een ‘zachtere landing’ in de samenleving te maken. Dit allemaal ter voorkoming van recidive en mislukking van resocialisatie en re-integratie in de samenleving. Op deze manier kunnen er toch omstandigheden worden gecreëerd die de detentie in de TA een stukje menselijker maken.

 

Slechts op deze manier kan u met uw organisatie een bijdrage leveren aan een veilige en menswaardige detentie en dus ook aan een veilige samenleving.

 

We hopen dat u deze intense zorgen van de Nederlandse moslimgemeenschap serieus zult nemen en hopen dan ook op een constructieve reactie uwerzijds.

 

Uiteraard zijn wij bereid om met u hierover verder in gesprek te gaan.

 

Hoogachtend,

 

Abou Hafs

Voorzitter Platform BewustMoslim